Sarasani

Wybór rozmiaru sarasani

Aby określić rozmiar sarasani podczas planowania, należy kierować się kilkoma wartościami orientacyjnymi. Decydujące znaczenie ma liczba osób, które muszą zmieścić się w namiocie na stojąco lub siedząco. Poniższa tabela zawiera orientacyjne wartości dla różnych rozmiarów sarasani.

Uwaga: Podane wartości mają charakter orientacyjny, a rzeczywiste wymiary mogą się znacznie różnić w zależności od nachylenia namiotu.

Liczba plandek wojskowych

Po ustaleniu podstawowych typów, które mają zostać zastosowane, na podstawie tabeli rozmiarów sarasanów, należy określić, ile plandek ostatecznie zostanie wykorzystanych.

Zasadniczo jeden Sarasani składa się z 3 kwadratów plandeki, które są łączone w piramidę. Jeśli długość boku takiego kwadratu częściowego wynosi 4, daje to liczbę 48 plandek (4x4=16 na kwadrat częściowy *3=48 plandek). Odpowiada to typowi 48.

W praktyce jednak często usuwa się zewnętrzne rogi sarasaniego, ponieważ zazwyczaj tylko nieznacznie zwiększają one powierzchnię użytkową. Jeśli na przykład w przypadku typu 48 usunie się po 3 plandeki z każdego z trzech kwadratów częściowych, otrzymuje się łączną liczbę 39 plandek.

Nie da się jednoznacznie stwierdzić, czy i ile płótien należy usunąć w przypadku danego typu – zależy to od sytuacji i jest to również kwestia filozoficzna.

Częstym problemem w przypadku Sarasanis jest słabe nasłonecznienie. Jeśli nie zainstaluje się dodatkowego oświetlenia, zaleca się – zwłaszcza w przypadku typów 75 i 108 – zawiązanie około 3 plandek przepuszczających światło. Są to plandeki z wbudowanym okienkiem (plandeka z tworzywa sztucznego).

Zawsze należy z wyprzedzeniem przemyśleć, w jaki sposób plandeki należy ze sobą wiązać oraz jak rozmieszczać szwy. Dobrze jest przygotować plan, aby móc go pokazać młodym harcerzom podczas wiązania.

Poniżej przedstawiono przykład Sarasani z 39 plandekami. Czarne strzałki wskazują na zakładki szwów wiązania. Czerwone strzałki wskazują kierunek szwów plandeki. Duża strzałka wskazuje dominujący kierunek wiatru.

Słup

Minimalne wysokości słupa można znaleźć w tabeli rozmiarów Sarasani. Słup powinien składać się z litego, możliwie prostego pnia, który nie jest zbyt stary (ani zbutwiały).

Mast powinien być wbity w ziemię na głębokość co najmniej 50 cm, a optymalnie >=100 cm. Przed postawieniem masztu koniecznie należy przygotować mocowanie plandeki (patrz poniżej).

Ponieważ maszt będzie później napinany za pomocą lin, należy je zamocować z wyprzedzeniem. Istnieją różne sposoby, aby to zrobić. Bardzo popularną metodą jest użycie dwóch lin, z których każda jest przymocowana w połowie długości węzłem masztowym do wierzchołka masztu. Później są one napinane po przekątnej nad Sarasani. Liny te służą również jako pomoc przy stawianiu masztu.

Gdy maszt stoi w otworze, wbijane są w ziemię wzdłuż niego duże kamienie, aby go ustabilizować. Maszt powinien stać stabilnie już bez odciągów!

Następnie maszt jest napinany na dużych kołkach (zalecane są kołki podwójne).

Alternatywnie do masztu, sarasani można również podnieść na napiętej linie (tylko w przypadku małych modeli!!!) lub na maszcie poprzecznym. Rozwiązanie to sprawdza się przede wszystkim na terenach zalesionych.

Mocowanie plandek

Najbardziej newralgicznym elementem konstrukcji Sarasanis jest sposób mocowania plandek do masztu.

Ponieważ w tym miejscu na plandeki działają duże obciążenia, nie należy ich mocować bezpośrednio za pomocą lin.

Powszechnie stosowaną metodą jest zaciśnięcie trzech górnych plandek między dwoma drewnianymi trójkątami. W tym celu potrzebne są dwa solidne trójkąty drewniane (równoboczne, o długości boku ok. 115 cm), najlepiej wykonane z litego drewna (np. dębowego). Do zaciskania można użyć ścisaków śrubowych lub podobnych narzędzi. W tej konstrukcji na szczycie namiotu pozostaje otwór. W razie potrzeby można go zamknąć dodatkową plandeką.
Niewielka ilość deszczu, która w ten sposób przedostaje się do środka, rzadko jednak stanowi większy problem. Ponadto otwór ten stanowi dodatkowe źródło światła i służy jako otwór wentylacyjny.

Kolejną ważną kwestią jest zamocowanie lin oraz ewentualnie kółek / karabinków na szczycie masztu. W większości przypadków realizuje się to za pomocą lin. Alternatywnie można użyć zacisku budowlanego. Można go po prostu wbić w maszt. Zaciski budowlane są dostępne np. w sklepach budowlanych.

Aby podciągnąć plandeki w górę masztu, można użyć bloczka. Z jednej strony ułatwia to podciąganie plandek, a z drugiej strony chroni materiał (siła nacisku na linę jest zmniejszona o połowę). Przykładowy bloczek przedstawiono na poniższym rysunku.

Planowanie

Zasadniczo sarasani wymaga bardzo dokładnego zaplanowania. Zwłaszcza jeśli montuje się sarasani po raz pierwszy lub chce się zbudować sarasani o specjalnym kształcie, warto wcześniej wykonać model sarasani.

Są na to dwie możliwości:

• Wydrukować plan plandek Sarasaniego i skleić go tak, aby uzyskać kształt Sarasaniego. (Zobacz zdjęcie poniżej)
• Można wykonać siatkę ze sznurków, która przedstawia plandeki, i zawiesić ją na maszcie o tej samej skali.

Model zawsze sprawdza się również jako pomoc w pokazaniu współprowadzącym i młodym harcerzom, jak Sarasani ma później wyglądać. Często bowiem mają oni trudności z wyobrażeniem sobie tego, np. podczas wiązania plandek.

Zalety / wady

Zalety

• bardzo imponujący
• duży
• stosunkowo chłodno nawet latem
• wysoka (w niektórych przypadkach możliwe jest również rozpalanie ognia w namiocie)

Wady

• duża powierzchnia narażona na działanie wiatru
• duże obciążenie materiału
• duże nakłady materiałowe
• Stosunek powierzchni plandeki do powierzchni użytkowej nie jest optymalny

Wskazówki dotyczące bezpieczeństwa

Sarasani wiąże się z pewnymi zagrożeniami dla bezpieczeństwa. Problemem jest nie tyle jego masa własna (choć często przekracza ona 150 kg), co raczej duża powierzchnia narażona na działanie wiatru i deszczu.

Należy bezwzględnie przestrzegać następujących wskazówek:

• Pod żadnym pozorem nie wolno wchodzić do sarasani podczas burzy (niebezpieczeństwo uderzenia pioruna)
• Podczas burzy należy opuścić plandeki, aby zapobiec ich rozerwaniu
• Do napinania masztu nie należy używać lin konopnych (problemy związane z wilgocią)
• Kołki, do których należy przymocować liny, muszą być tak skonstruowane, aby pozostawały stabilnie zakotwiczone nawet na mokrym podłożu.
• Podczas stawiania i składania masztu dzieci powinny przebywać wyłącznie w bezpiecznej odległości.

Źródło zdjęcia

• Zdjęcie tytułowe: 39-Blachen Sarasani (09.07.2010), udostępnione przez grupę młodzieżową Jungschar Schinznach / Manuel Meier
• Grafiki i zdjęcia: udostępnione przez grupę młodzieżową Jungschar Schinznach / Manuel Meier